ZaMaNe ReklaM

Blogumu malesef sonlandırıyorum.

2009-10-09T22:28:00.002+03:00

Ekim 2009 itibari ile Dalan Kimya'da çalışmaya başlıyorum. Pazarlama Asistanı olarak göreve başlayacağım ve kısa süre içerisinde "Brand Manager" olarak görevime devam etmek için fazlasıyla azimliyim. Aynı zamanda dokuz eylül üniversitesinde MBA programına başladım. Yoğun tempomdan ve yaşadığım pozisyon değişikliği yüzünden zamanereklam bloguma son verme kararı aldım.

Gonet Ekibine de bana göstermiş oldukları sonsuz destek ve kuvvetli bağlar için teşekkür etmek isterim.

İyi reklamlar.

Değişen Marka Yönetimi Stratejileri

2009-09-08T22:17:00.000+03:00

Marka; temel anlamıyla bir ürün veya şirket ile bütünleşmiş isimdir. Markayı marka yapan en önemli husus ise; insanların o ürün veya şirket hakkında ne düşündükleridir. Marka sadece bir isimden çok insanların zihnindeki imgedir. Örnek vermek gerekirse; Volvo markası insanların aklında güvenliği, Nike markası çevikliği, Harley Davidson markası ise özgürlüğü getirmektedir.

Çağımızda pazarlamanın temelleri artık markalaşmak veya bir marka yaratmak üzerine kurulmuş durumdadır. Marka yaratabilmek için mecralar kullanılarak insanlara sürekli mesajlar gönderilmektedir.

Yeni binyıla kadar şirketler sürekli olarak mecraları kullanarak kendi imajlarını, insanların o markayı nasıl görmeleri gerektiğini empoze etmeye çalıştılar. Televizyonda sürekli bizleri bir şeylere inandırmaya çalışan reklamlar gördük ve onları benimsedik. Aynı markanın reklamları gazete okurken de karşımıza çıktı. Mesajını destekliyordu. Beynimizde o markaya yönelik bir imaj oluşmaya başlıyordu.

Ardından WOMM (Word of Mouth Marketing – Ağızdan Ağıza Pazarlama) kavramı hayatlarımıza girdi. Markayı yaratan tek etkinin bizim verdiğimiz, bizim empoze ettiğimiz şeyler olmadığını, insanların birbirini etkilediklerini gördük. Kalitemiz ve servisimiz ön plana çıkmaya başladı. Benim aldığım Levi’s kot için arkadaşlarıma “Abi Levi’s dan bir kot aldım inanılmaz duruyor üstümde, kumaşı da harika” demem fazlasıyla önemli olmaya başladı. Yapılan araştırmalara göre bir tüketici memnun olduğu ürünü 3 kişi ile memnun olmadığı ürün hakkında geri bildirimi 8 kişi ile paylaşıyordu. Şirketler için markanın imajını korumada kötü tavsiyelerin olmaması önem kazanmıştı. Ama yine de mecraları kullanarak yapılan reklamlar ön safta yer aldılar çünkü bir kişinin geri bildirimi paylaşabileceği insan sayısı çok fazla değildi.

Peki ben neden hep -di li geçmiş zaman kullandım? Çünkü artık marka yöneticileri markalaşmak için mass mecraları kullanmaktan daha fazlasını yapmak zorundalar. Globalleşen dünya içerisinde kişiselleşmek zorundalar. Neden mi? Başlayalım o zaman.

2000 yılından itibaren ülkemiz dijitalleşmeye başladı. İnsanlar ADSL ve internet ile tanıştılar. Bilginin dağılım hızı inanılmaz boyutlara çıktı. Herşey şeffaflaşmaya başladı. 2000 yılından beri şu 9 sene içerisinde geldiğimiz noktayı düşünecek olursak önümüzdeki 10 yıl içerisinde dünyamızın alacağı şekil pek de hayal edilemez değildir. Küreselleşme gitgide güçlenirken kişiselleşme ön plana çıkacaktır.

Online olan insanların sayısı artıyor ve internet maliyetlerinin düşmesi, internet bağlantı hızlarının artması ve mobil cihazlarda internetin yaygınlaşması ile (kullanılmaya başlanmış olan 3G ve temel çalışmaları yapılmakta olan 4G)daha da fazla insan online olmaya başlayacak. Bir mecra içerisinde tüketici ne kadar fazla ise reklam bütçesinden aldığı pay da o oranda artar. 5 yıl kadar önce İngiltere’de Online Mecraya ayrılan bütçe %4 iken (şu an ülkemizde olan oran), an itibari ile %20’lere çıkmıştır. Ülkemizde de benzer bir gelişmenin gözleneceğini öngörmek pek de yanlış olmaz.

Markalaşmanın öneminde herhangi bir değişiklik beklemek pek de rasyonel sayılmaz ancak dijitalleşen dünya ile markalaşma stratejilerinde değişiklik beklemek gerekmektedir. Nasıl bir değişiklik mi?

Yarım yüzyıldır marka yöneticileri ve pazarlama uzmanları tüketicilerin beyinlerinde bir marka imajı oturtmak için uğraşıyorlardı. Benim markam en güvenli, benim markam çok kaliteli, benim markam çok özgür gibi ibareler beyinlerimize kazınıyordu.

Artık markayı yaratanlar tüketiciler olmaya başladı. Özellikle bu cümleyi vurgulamak istiyorum. Daha öncede bahsettiğim gibi tüketiciler WOMM (Word of Mouth Marketing) sayesinde birbirlerini kısıtlıda olsa etkiliyorlardı. Artık televizyon almadan önce Google’da “Vestel LCD TV” diye arama yapıyoruz. Hiç tanımadığımız Mustafa Bey’in yada Bahar kardeşimizin yorumlarını fikirlerini ve tecrübelerini paylaşıyoruz. Eskiden insanlar olumsuz gördükleri şeyleri 8 kişi ile paylaşırlarken artık binlerce kişi ile paylaşıyorlar. Bir tek kişinin aklında oluşan marka imajı bile çok önemli çünkü o tek bir kişi blogspot’ta yapacağı bir yorum ile onlarca insanı üründen vazgeçirebilecek ve marka imajını, yorumunu okuyan kişilerin zihninden tamamen yok edebilecek güçte. 2009 senesinde bile tüketiciler ve online mecra bu kadar önemli iken çok uzağı değil 2015 senesini düşünebiliyor musunuz?

İşin özü markayı yaratan artık tek başlarına mass mecraları kullanan marka yöneticileri değiller. Markayı tüketiciler de yaratıyorlar.

Marka yöneticileri bu noktada ne yapmalılar?

Öncelikli olarak durumu kabullenmek gerekiyor. Marka korumacılığından ve mass mecralardan sürekli baskı yapılmaktan vazgeçilmeli ve tüketicilerin de marka yaratma konusunda etkili oldukları kabul edilmeli. Eforun tamamı marka yaratmaya aktarmaktan vazgeçilmeli. Yapılacak olan çalışmalar bölünmeli. Tüketicilerin markayı nasıl oluşturdukları izlenmeli. Olumsuz durumlara ve yönelimlere karşı pozisyon alınmalı.

Marka yöneticilerinin ve pazarlama uzmanlarının dikkat etmesi gereken başka bir konu da; marka ile tüketiciye bir fayda sunduklarını belirtmek ve o faydayı gerçekten sunmaktır. Markaların bir konum belirlemeleri gerekmektedir. Rekabet avantajları seçilmelidir. Markanız ucuz mu? Markanız doğaya saygılı mı? Markanız kaliteli mi? Kendi markanıza göre bir konum almalısınız. Alınan konum gerçekçi olmak zorundadır. Ucuz olduğunuzu söylüyorsanız gerçekten ucuz olmak zorundasınız. Tüketiciler artık çok daha bilinçli ve kendilerine dürüst davranılmasını istiyorlar. Bimeks’in ucuz diye kendini markalaştırmaya çalışması yada Teknosa’nın en iyi satış sonrası hizmete sahibiz demesi gerçekçi olmayacaktır. Bahsettiğim şirketler hakkında araştırma yapacak olursanız onların zayıf noktalarının bunlar olduğunu göreceksiniz. Bundan 10 yıl önce belki mass mecraları kullanarak insanları aslında öyle olmadıklarına inandırabilirlerdi ama artık bloglar var, şikayet siteleri var ve forumlar var.

Şirketler daha önce de bahsettiğim için daha global düşünüp daha bireysel davranmak zorundalar. Kendilerine gelen e-postalar en kısa süre içerisinde cevaplamak; kaliteli hizmet vermekten ziyade bir rutin olarak görülmelidir. Bireyleri teker teker memnun etmek çok önemlidir. Tek tek de olsa gelen yorumların bütünü markayı oluşturacaktır.

Biraz ütopik olsa da marka yöneticilerinin bu noktada yapmaları gereken şey online PR (Online Public Relations – Online Halkla İlişkiler) aktivitelerine önem vermeleri. Ütopik dememin sebebi ise ülkemizdeki şirketlerin daha PR çalışmaları yapmadan onları Online PR’a yönlendirmeye çalışıyor olmam. Unutmayın ki geleceğe şimdiden hazırlanmak lazım.

Sonuca gelecek olursa internet ve online mecra önümüzdeki 5 – 10 yıl içerisinde lider konuma gelmeyebilir. Herşeyi WOMM ve Viral Pazarlama üzerine kurmak da mantıklı değil. Diğer mecraları kullanarak şirketlerin bir marka fikrini tüketicilere vermesi ve dijital kanalları kullanarak markanın güçlenip genişlemesini izlemesi gerekmektedir. Online PR ve müşteri hizmetleri aktiviteleri ile de olumsuz yorumlara karşı pozisyon alıp olumlu olanları desteklemeleri gerekmektedir.

İyi reklamlar

342 Derece Reklamcılık!

2009-08-31T00:09:00.001+03:00

Bu yazımı aslında 360 derece reklamcılık üzerine yazmayı planlamıştım. Ancak bir önceki yazıma bakacak olursanız neden böyle bir başlık attığımı anlayabilirsiniz. Zaten ben de gerekli açıklamayı yapacağım.

360 derece reklamcılık; marka iletişimde bütün mecraları kullanarak hedef kitleye her yönden ulaşılabilmesidir. Burada reklam bütçesi de işin içine girmektedir. Reklam bütçesini, bir pasta olarak düşünelim. Hedef kitlemize ve sektöre göre pastamızdan dilimler bölmemiz gerekmektedir. Tekrar belirtmek isterim ki burada temel amaç hedef kitlemize mümkün olduğunca her kanaldan yakın olabilmektir. Hedef kitleye göre örnek vermek gerekirse; eğer gençleri hedefliyorsak internete ağarlık vermemiz mantıklı olur. Yada ev hanımları için ideal mecralardan birisi TV’dir (özellikle sabah programları olduğunu belirtmeme gerek yok sanırım). Sektöre göre örnek vermemiz gerekirse; bir online pazarlama uzmanı olarak tatil sektöründen bahsetmem gerektiğini düşünüyorum. Tatil sektöründeki firmalar ortalama olarak reklam bütçelerinin %80’ini internete (özellikle Google AdWords’e) harcarlar. Geri kalan %20’lik kısım ise gazete reklamlarında kullanılır.

Peki, yazımın başlığı neden 342 derece reklamcılık? Türkiye’de dijital pazarlamaya ayrılan bütçe %5’lerde. Sektör ortalamalarına bakılınca (her sektör için değişir); %10 gibi bir pay ayrılması gerekmektedir. Basit bir matematik hesabı ile 360’ın %5’i 18’e denk gelir ve 360’dan 18 çıkartırsak elimizde 342 kalır. Reklam verenler aslında marka iletişiminde hedef kitleyi 360 derece değil de sadece 342 derece sarabiliyorlar. İngiltere’de Online mecra, TV’yi geçmiş durumda ve %14 ile en çok bütçe ayrılan kanaldır. Amerika’da ise Online Pazarlama için ayrılan bütçe radyo reklamlarının önüne geçerek ikinci sıraya yerleşmiştir. Bizde ise, sadece çok büyük firmalar dijital kanallara yöneliyorlar ve bunlar için mümkün olduğunca bütçe kısıyorlar. Online mecranın en önemli özelliği her bütçeye uygun olmasına rağmen KOBİ’ler ise daha yeni yeni online pazarlama kavramını duymuş durumlar ki hala içine girmek için gerekli adımları atanların sayısı çok az.

Her ne kadar şirketler yeni bir şeyler denerlerken dikkatli adım atmalılarsa da; yenilikleri zamanında takip edip ilklerden olmak büyük avantaj getirmektedir. Türkiye’de 25 Milyon internet kullanıcısı var. Ortalama bir tüketici 28 yaşında ve bu kişilerin internet kullanım oranları çok daha yüksek. Marka iletişim uzmanları, müşteriyi 360 derece pazarlama kavramı ile her yönden kendilerine bağlayabilmek için internet konusunda biraz daha araştırmacı ve cesur davranmalılar.

İyi reklamlar.

Rakamlarla İnteraktif Pazarlama

2009-08-30T00:02:00.009+03:00

Tüm dünyada internet kullanım oranı %17

Tüm dünyada 1.300.000 insan internet kullanıyor

İnternet kullanım oranları bölge bazında şu şekilde:

- Amerika Birleşik Devletleri %70

- Avrupa Birliği %60

- Afrika %3,6

- Türkiye’de 22 milyon internet kullanıcısı 5 milyon ADSL abonesi var (Yaklaşık %30)

- Asya %40

- İskandinav Ülkeleri %87

Türkiye’de internetin kullanan insanların en sık yaptıkları şeyler aşağıda sıralandı:

% 65 Arama (Türkiye’de arama motoru olarak yaklaşık %90 Google’ı kullanılıyorlar)

% 63 E-Mail

% 43 Chat

% 25 Haber

% 14 Download

Online Reklam İçin Harcanan Bütçeler

Sene	ABD (MİLYAR Dolar)	İngiltere (MİLYAR Dolar)	Türkiye (MİLYON Dolar)
2003	-	-	9
2004	-	-	12
2005	12,5	1,3	15
2006	17	2,1	22
2007	21	2,9	40

Yıllar ve İnternete Ayrılan Bütçenin yüzdesi

Sene	İngiltere	Avrupa Birliği	Türkiye
2006	-	-	%1,56
2007	%14,90	%10,00	%4,90

Türkiye’de 63,5 Milyon GSM Hattı ve 18,2 Milyon Sabit Hat var.

MSN Kullanım oranı %25 (Dünya’da en çok msn kullanan 3. ülkeyiz)

NOT: Veriler 2007 senesine aittir.

Büyük Savaş: Online vs. Offline

2009-08-29T14:17:00.005+03:00

Zaman akıp giderken insanlar artık eskisi kadar yavaş değiller. Her geçen gün hayatımıza yeni kavramlar giriyor. Neredeyse her seneyi büyük bir yenikle karşılaşıyoruz. ADSL, VDSL, 3G, IPTV ve diğerleri bundan 10 yıl önce olmayan ama bundan 10 yıl sonra onlarsız yaşayamayacağımız kavramlar oldular. Değişimin ve gelişimin hızı bu kadar artmışken, şirketler bu noktada ya değişimi bir avantaj olarak kullanıp büyüyorlar ya da adapte olamayıp bu hızın içerisinde eriyip gidiyorlar. Pazarlama kavramı için de aynı durum söz konusu. Aradaki çatışma yöneticilere de yansıyor. Bu yüzden, şirketlerin üst düzey yöneticilerinden ve o şirketlerde yönetici pozisyonunda çalışan genç nesilden bahsetmek istiyorum.

Üst düzey yöneticiler genellikle 45 yaşın üzerinde, İnternet ile 35 yaşında tanışmış, teknolojiyi kullanabilen veya en azından onun varlığını yadsımayan kişilerdir. Her ne kadar bu yeni mecranın varlığını kabul etseler de, onu hak ettiği kadar kullanmaya gönüllü değillerdir. Bunun sebebi; yıllardır denedikleri, uzun zamandır işe yaradığını gözlemledikleri yöntemlerden kopmak istememeleri ve bu yeni mecrayı bir risk olarak görmeleridir. Bu yöneticilerin bildikleri yöntemler zaten işe yaradığı için o kişiler, o pozisyonlara gelebilmiş ve hala devam edebilmektedirler.

Genç nesil ise şu an 30’lu yaşlardadır ve bu kişiler 20 yaşlarında internet ile tanışmışlardır. İnternetin en az diğer mecralar kadar önemli olduğunu bilirler. İnsanlarla iletişim kurmada online mecranın olmazsa olmaz olduğunu kabullenmişlerdir. Ellerinde işe yarabileceğini bildikleri pek çok yöntem vardır. Geçmiş tecrübeler, üst düzey yöneticilere göre daha düşük olduğu için ellerindeki kanalları kullanırken mantık ve gözlem çerçevesinde hareket ederler. Bu durum, onlara internetin önem sırasına göre birinci veya ikinci mecra olduğunu onlara düşündürür ki aslında çok da haksız sayılmazlar. 10 yıl sonra dijital kanalların en büyük mecra ve pazarlama iletişim kanalı olacağını bilirler.

Bu noktada genç kesim ile üst düzey yöneticiler arasında bir çatışma başlar. Bu çatışma aslında Online ve Offline mecraların savaşı gibidir. 45 yaş üstü yöneticiler temkinli davranıp bu mecraya yavaş yavaş girmek gerektiğini düşünürlerken; 30 yaş ve altı yöneticiler ise bir an önce bu mecranın içerisinde yer almak isterler. Bu noktada çatışma başlar. Peki kim haklı?

Dijital Pazarlama artık var ve gerçekliği göz ardı edilemez. Nasıl radyolar, gazetenin önüne geçtilerse ve yine nasıl TV, radyoyu neredeyse sildiyse, Dijital kanallar da geleceğin vazgeçilmez mecrası olacaklar. Ancak bu işlem zaman alacaktır. Bu noktada Online ve Offline arasında bir arabulucu lazımdır. Peki nedir bu arabulucu?

Dijital pazarlamadan şirketlerin korkmaması gerekmektedir. Online Pazarlama; çok hızlı ilerliyor ve şimdiden hayatın çok büyük bir parçası oldu bile. Arabulucular; ne 45 yaş üstü kadar online reklama çekimser davranırlar, ne de yeni nesil kadar cesur davranarak her şeyi ona entegre etmeye çalışırlar. 10 yıl içerisinde online mecranın belki de en önemli mecra olacağını düşünebiliriz. Arabulucular; 360 derece reklamcılık kavramında haberdarlar ve geçişi cesur ama dikkatli adımlarla tamamlarlar. Onlar bu geçiş sürecini en etkin şekilde tamamlayabilecek kişilerdir. Online’ın ve Offline’ın aslında savaş halinde olmadığını bilakis harika iki dost olduğunu bilirler. Online ve Offline mecraları entegre halde kullanarak hedef kitlenin tamamına her kanaldan ulaşılmasını sağlayabilirler. Projelerde online ve offline medyayı birbirlerini destekleyen iki kardeş gibi kullanırlar. Pazarlamanın temel kuramlarına hakimdirler, aynı zamanda da teknolojiyi bir yaşam biçimi haline getirip; her türlü yeniliği yakından takip edip kullanırlar.

Özetlemek gerekirse aslında offline ve online kanallar savaş halinde değillerdir. Entegre projelerle ve 360 derecelik bir yaklaşımla hedefi onikiden vurmak mümkündür. Ancak başarıyı sağlamak; her konuda bilgi ve tecrübe sahibi olan arabulucular sayesinde olacaktır.

İyi Reklamlar

İnternet Üzerinden Pazar Araştırması

2009-08-02T19:38:00.008+03:00

İnternette Pazar Araştırması yazımda, iki temel husus üzerinde duracağım.

Öncellikle, internet üzerinden sektörel araştırmaların nasıl yapıldığına bakacağız. İnternet üzerindeki trendleri inceleyeceğiz. Her ne kadar araştırmamızı internet kullanıcılarına odaklanarak yapıyor olsak da, son kullanıcıların internette araştırma potansiyelini düşünerek, internet verisinin tüm sektörün genel gidişatı ile korelasyon içinde olduğunu varsayabiliriz. İkinci olarak bu sektörde firmamızın payını gözlemleyeceğiz ve nasıl strateji belirlememiz gerektiğini açıklığa kavuşturacağız.

İşlemleri yaparken 2 adet araç kullanacağız: Google Insight ve Anahtar Kelime Aracı.

Google Insight; İnternet üzerinde arama yapılan kelimelerin yoğunluğunu, zaman aralığına ve bölgeye göre gösteren bir araçtır. Google Insight ile net rakamlara ulaşamıyoruz ama yüzdesel olarak veri alabiliyoruz.

Anahtar kelime aracı ise Google AdWords kullanıcılarının reklam kampanyalarını oluştururken anahtar kelime seçmelerini sağlayan araçtır. Ancak istatistikî veriler de verdiği için Google Insight’dan aldığımız verilerin sağlamasını yapmak için kullanabiliriz.

Konuyu case study ile anlatmaya devam edeceğim.

Dalan Kimya için bir pazar araştırması yaptığımızı düşünelim. Dalan Kimya, 1941’den bu yana sabun üretimi yapmaktadır. Günümüzde ise sabun, tıraş kremi, duş jeli, el kremi, vücut losyonu ve şampuan gibi kişisel bakım ürünleri ile gliserin, cips ve granül gibi endüstriyel ürünler üretmektedir. Biz bugün burada sadece Dalan Kimya’nın Türkiye’de sabun pazarındaki trendlerini inceleyeceğiz. Aslında her bir ürün ve her bir bölge için bu çalışmayı tekrarlamamız gerekmektedir.

Çalışmamıza başlarken ilk adımımız; Google Insight üzerinden trendlerimize bakmak olacaktır. İlk önce sabun kelimesi ile bir arama yapıyoruz.

Arama yaparken, filtre kısmında Web Search (yani sadece Google üzerinden yapılan aramaları), Ülke olarak Türkiye (Çünkü sadece Türkiye için inceleme yapıyoruz), zaman aralığı olarak da “2004 – günümüz” (2004’den daha eski veri göremiyoruz) seçimini yapıyoruz. Sağ tarafta 0 ila 100 arasındaki sayılar; bizim search volume index diye nitelendirdiğimiz alandır. Bu alanın özelliği, en çok arama yapılan ay için 100 verip, geri kalan aylarda yapılan aramaların en yüksek ayda gerçekleşene oranını vermesidir. Şimdiye kadar en yüksek arama Mart 2004’de gerçekleşmiştir. Ocak 2005’de ise SVI’imiz 57’dir. Bu demek oluyor ki; Ocak 2005’de, Mart 2004’ün %57 si kadar “sabun” kelimesi, Türkiye’de Google Arama Motoru’nda aranmıştır. Alt kısımda ise tarihleri görüyoruz.

Yorumlamaya başlayacak olursak sabun kelimesinin gitgide daha az arandığını gözlemliyoruz. 2007’den sonra ise dengeye oturmuş diyebiliriz. Bunun pek çok sebebi olabilir. Mesela ikame bir üründen şüpheleniyorsak, Google Insight ile arama yapıp, sabun kelimesi ile ters korelasyon aramamız gerekir. Eğer ters korelayon bulduğumuz ikame bir ürün çıkarsa benim tavsiyem BCG Growth-Share Matriksinin tekrar incelemesi olacaktır. Yine gözlemlediğimiz başka bir konu; düşüşün, 2007 yılında sonlandığı ve yatay seyrine devam ettiğidir. Ürünün PLC (Product Life Cycle)’ında stage değişmiş olabilir. Bunlar sadece bir grafikle karar verilemeyecek şeyler olduğu için, Pazar araştırması konusuna bu noktada devam etmek istiyorum.

Grafikte, kırmızı oklarla belirttiğim yerler Aralık aylarıdır. Düzenli olarak Aralık aylarında grafiğin pick yaptığını gözlemliyoruz. Şirket bünyesinde olmadığım ve sabun sektörü konusunda fazla bilgi sahibi olmadığım için nedenleri hakkında yorum yapamayacağım. Ancak burada yapılması gerektiğini düşündüğüm şey; firmanın Ekim aylarından itibaren, özellikle internet üzerinde yaptıkları reklam çalışmalarını hızlandırmasıdır. Firmanın satış rakamları da bu veriyi destekliyorsa, arama yoğunluğunun en düşük olduğu yaz aylarının (özellikle Ağustos) reklam bütçesinin bir kısmını Ekim, Kasım, Aralık ve Ocak aylarına kayırmak ve yıllık reklam bütçe planlamasında bu verilere paralel dalgalanmalar gerçekleştirmek rasyonel olacaktır.

Bir başka şaşırtıcı veri de; SVI’in en yüksek olduğu iki ilin Karaman ve Gaziantep olmasıdır. Burada hemen belirtmem gereken bir nokta var; Google, kullanıcıların şehir ve ülkelerini IP adresleri üzerinden belirliyor. Türkiye’de IP atamaları, Türktelekom’un yetersiz altyapısı yüzünden sağlıklı çalışmıyor. Bu sebeple şehir raporuna fazla güvenilmemesi, sadece fikir edinmek için kullanılması gerekmektedir.

Elde ettiğimiz en son grafik ise benzer kelimeler raporudur.

Burada sıvı sabunun payı göz ardı edilmemelidir. Günlük kullandığımız sabunlara ikame olarak sıvı sabunun da önemli bir pazar payına sahip olduğunu bu grafikten görebiliyoruz. Ayrıca kükürtlü sabunun 4. sırada yer alıyor olması gözden kaçırılmaması gereken bir veridir. Küçük bir araştırma yaptığımda; kükürtlü sabunun, sivilcelere ve kepeğe karşı etkili olduğunu gördüm.

Sağ tarafta yükselişte olan kelimeleri görüyoruz. Yeşil sabunun ve imex sabunun (sivilcelere karşı etkili) yükselişleri gözden kaçmıyor. Genel olarak baktığımızda internet kullanıcılarının sivilce problemlerine karşı sabun arayışı içerisinde olduklarını görmek mümkündür. Yapılacak diğer Researchler sonucunda alınacak verilerin de, benim elde ettiklerimi desteklemesi durumunda; firmanın yeni ürünler piyasa sunması gayet olası gözüküyor. (New product development içerisinde bu yaptıklarım sadece idea generation ve screening kısımlarıdır. Elbette Business Analysis, Test Marketing ve diğerleri gibi pek çok kriterin de uygulanması ve incelenmesi gerekmektedir.)

Şimdiye kadar sektör hakkında kaliteli ve detaylı bilgiye ulaştığımız düşüncesi içerisindeyim. Şimdi yapmamız gereken; Sektörü, Dalan Kimya’yı ve istenilen bir rakibi (ben Evyap’ı seçtim) beraber incelemektir. Ancak bu işlemi sadece 2008 yılı için yapacağım. 2009 yılında, Bedrettin Dalan’ın Ergenokon Soruşturması içerisinde yer alması Dalan Kimya’nın 2009 verilerini düzensizleştirmektedir.

Direkt bu noktada dikkatimizi çeken sağ orta kısımda yer alan Totals sekmesidir. Buradaki veriler, o kelimenin SVI ortalamasını vermektedir. Göze çarpan ilk veri; Evyap’ın arama hacminin Dalan Kimya’nın arama hacminin iki katı olmasıdır. İnternet üzerindeki popülerliğin, net olarak firmanın marka bilinirliğini yansıtıp yansıtmadığı konusunda bir fikrim yok. Bu işlem için; diğer kanallarda research’ler yapılıp, internetten alınan verilerle mukayese edilmesi gerekmektedir. Yadsınamaz bir gerçek var ki; İnternet üzerindeki marka bilinirliği direkt olarak genel marka bilinirliğini yansıtmasa da, bütün içerisinde çok önemli bir paya sahiptir.

Yıl bazında baktığımda ise şu şekilde bir tablo ile karşılaşıyorum.

	Dalan	Evyap
2004	7	22
2005	10	20
2006	8	19
2007	8	18
2008	10	21

Dikkatimi çeken başka bir veri de; sabun kelimesi ile bu iki firmanın da korelasyolarının düşük olmasıdır. Sabun kelimesinin zirve yaptığı Aralık ayında iki firmanın da isimleri yatay seyretmiştir. Yukarıdaki grafiği inceledikten sonra, bir de aşağıda vermiş olduğum grafiği incelemenizi rica ederim.

Bu grafikteki korelasyona dikkatinizi çekmek isterim. Özellikle “Fiat” ve “otomobil” kelimelerinin grafikteki şekilleri neredeyse aynıdır. Burada markanın, internet üzerindeki gücünü net bir şekilde görebiliyoruz. Bu noktada internet üzerindeki marka bilinirliği total ile korelasyon halindedir.

Bölgelere göre sıralama yaptığımızda; Dalan Kimya’nın, özellikle İzmir’de güçlü olduğunu görüyoruz ki Dalan Kimya, İzmir kökenli bir firmadır. Evyap ise İstanbul’da ön plana çıkmaktadır.

Google Insight üzerinden pazar ve pazar payı hakkında kaliteli ve yeterli bilgi aldığımız inancı içerisindeyim.

Şimdi sıra, aldığımız verileri anahtar kelime aracı ile doğrulayıp geliştirmeye geldi.

Normalde pazar araştırması sırasında sadece Google Insight kullanılmaktadır. Ben özellikle verileri doğrulamak ve yeni fikirler edinmek açısından, Google Anahtar Kelime Aracını kullanıyorum. Bu aşamadan sonra reklam kampanyası hazırlamak geldiği için; Google Anahtar Kelime Aracı, AdWords’e temel oluşturan bir çalışma olmaktadır.

Anahtar Kelime Aracı’nda “sabun” kelimesiyle arama yaptığımız zaman, konumuz ile alakalı kelimelerin aylık ortalama arama hacimleri şu şekilde gözlenmektedir:

sabun	165.000
sıvı sabun	5.400
kükürtlü sabun	2.900
lux sabun	2.400
zeytinyağlı sabun	1.900
doğal sabun	1.600
duru sabun	880
dalan sabun	590
hacı şakir sabun	590
protex sabun	590
kokulu sabun	480
bitkisel sabun	390
antibakteriyel sabun	320
defne sabun	320
komili sabun	320
gliserinli sabun	260
asc sabun	170
ımex sabun	140
fa sabun	46
kafoğlu sabun	28

Bu tablodan alacağımız veri; rakiplerimiz, internet üzerindeki bilinirliğimiz ve tüketicinin arzu ettiği sabun çeşitleri hakkında bilgi vermektedir.

Umarım vermiş olduğum teknik bilgiler ve case study üzerinde uygulamalı anlatışım, şirketlerin internet üzerinden pazar araştırmalarına yardımcı olabilir.

İyi reklamlar

Google Analytics Nedir?

2009-08-01T12:38:00.000+03:00

Bu yazıyı (şu anda biraz da nispet yapmak için söylüyorum) Dikili’de yazlıkta yazıyorum. Uzun süredir Google Analytics sertifikası almak için kendimi baya yıpratmıştım. Aynı sure içerisinde Gonet’de AdWords Account Manager görevime de devam ediyordum. Cuma günü izin alıp biraz dinlenip kafa dağıtmak istedim.

Bu blog içerisinde basit tanımlamalara grime arzusunda değildim. Daha çok işin stratejik boyutuna girmeye karar vermiştim. “AdWords nedir?” anlatan çok blog var. Yada analytics’in nasıl kullanılacağına dair bilgi veren pek çok kaynak. İngilizce işletme mezunu ve marketing temelli biri olarak ben de bu araçların pazarlamada nasıl kullanılacağını anlatmaya karar vermiştim. Genelde bu işi yapanların işletme veya pazarlama bilgileri çok zayıf oluyor. Hatta aralarında pek çoğunun 4P’nin ne olduğunu bile bilmediğini gözlemledim ki yaptığımız iş bilgisayar yada bilişim değil tamamıyla pazarlamanın 4P sinden biri olan promotion’ın bir alt dalı.

Ancak Dikili’de dinlenirken blogumda zaten fazlasıyla detaya gireceğimi ve az da olsa temel kavramlar hakkında bilgi vermem gerektiğini düşündüm. Google Analytics Individual Qualification (GAIQ) sınavına girip sertifikamı da yeni almış olduğum için (merak edenler için sınavdan 88 aldım) öncelikli olarak “Google Anlytics Nedir?” başlığını açmaya karar verdim.

Google Analytics web sitenizin performansını istatistiki verilere dayanarak (bir iş profesyonel olarak yapılacaksa rakamlara dayanmalıdır) incelemenizi sağlayan Google’ın ücretsiz olarak sunduğu bir araçtır. Google Analytics’i benzerlerinden ayıran en önemli özellikler; özelleştirilebilir olması ve çok detaylı veriyi kafa karıştırmadan ve rakamlara boğmadan veriyor olmasıdır.

Daha once AdWords’de bahsettiğim gibi Google Analytics’in de kurulum temelde çok basit. Google’dan alacağınız bir javascript kodunu web siteniz içerisine yerleştiriyorsunuz ve veri almaya başlıyorsunuz. Subdomainleri ve ayrı domainleri bir arada kontrol etmek için veya E-Ticaret modülü çalıştırabilmek için kodları özelleştirmeniz gerekebilir. Web masterınız sizin için gerekli işlemleri gerçekleştirebilir.

Ardından veri almaya başlarsınız. Ancak en az 24 saat beklemeniz lazım ve unutmayınız ki geçmiş veri alamazsınız. Yani alacaklarınız ve görecekleriniz web sitenize kodu yükledikten sonraki zamandan ibarettir.

Açılış ekranında genel bir gösterge tablosu vardır. Bu tabloları özelleştirebilirsiniz. Sizin istedikleriniz Google Analytics açılış sayfasında çıkabilir.

Sol tarafta temel 4+1 sekme bulunmaktadır. Ziyaretçiler, Trafik Kaynakları, İçerik, Hedefler ve artı 1 olarak E-Ticaret.

Ziyaretçiler: Web sitenizi ziyaret eden kişilerin genel özelliklerini gösterir. “Ziyaretçileriniz nereden (hangi şehir, ülke) geldiler?”, “Sitenize girenler ilk defa mı geliyorlar?”, “Daha önce sitemi ziyaret etmiş birisi tekrar geliyor mu?”. Bu ve bunun gibi pek çok detaylı veriye bu sekmeden ulaşabilirsiniz.

Trafik Kaynakları: Web siteniz nerelerden ziyaret alıyor? Bu sorunun cevabı bu sekmede gizli. Ziyaretçilerinizin size hangi kaynaklardan ulaştığını buradan görebilirsiniz. Aynı zamanda Google AdWords kampanyalarınızı da buradan izleyebilirsiniz.

İçerik: Web siteniz ne kadar işlevsel? Ziyaretçilerin en çok girdiği sayfalar, çıkış noktaları, sitede hangi sayfada ne kadar süre kaldıkları gibi verile buralardan izlenebiliyor.

Hedefler: Web siteniz genel olarak hedefleriniz konusunda ne kadar başarılı? Mesela iletişim formunun doldurulması iyi bir hedeftir ve bu hedefi gerçekleştirenler siteniz içerisinde hangi yolları izliyorlar?

E-Ticaret: Web sitenize E-Ticaret modülünün kurulu ile gerçekleşir ve e-ticaret sitelerinin performanslarını buradan takip edebilirsiniz. Sadece modül kurulduktan sonra görebilirsiniz. Standartta yer almaz.

Özel Raporlamalar: Aradığınız ve istediğiniz detaylı raporlara ulaşamıyorsanız buradan kendi rapor şablonunuzu oluşturup isteğiniz her türlü veri kombinasyonuna ulaşabilirsiniz.

Bu sekmelerin her biri aslında detaylı birer yazı istediği için sadece kısaca özet geçtim. İlerleyen zamanlarda her sekme hakkında ve Google Analytics’in kullanımı hakkında çok daha detaylı bilgiler gireceğim.

İyi reklamlar…

Google AdWords Anahtar Kelime Seçimi

2009-07-30T16:14:00.000+03:00

Amatör olarak Google AdWords kampanyalarını kendileri oluşturan firmaların veya ajansla çalışmasına rağmen ajansa büyük baskılar yapan ve kampanya yönetimlerinde Account Manager’larından daha fazla söz sahibi olan şirket yetkililerinin yaptıkları en önemli hatalardan birisi anahtar kelime seçimidir.

İşin özünde temel birkaç kurala uyarak çok başarılı kampanyalar oluşturmanın ilk adımını atabilirsiniz.

Öncelikli olarak Google AdWords’de seçeceğiniz anahtar kelimeleriniz kesinlikle ve kesinlikle yaptığınız işi en iyi tanımlayan anahtar kelimeler olmak zorundadır. En iyi tanımlayan ifadesi her şirket, sektör ve anahtar kelime için farklıdır. Bu sebepten ötürü zamanla tecrübenin oturmasını beklemek zorundasınız. Eğer tecrübe ile doğruyu seçmek için vaktiniz yoksa bir ajansla veya danışman ile çalışabilirsiniz. Şimdi gelelim en doğrudan kastımıza. Diyelim ki Yataş olarak yatak satışlarınızı arttırmak istiyorsunuz ve otellerin harika bir pazar olduğuna inanıyorsunuz. Otellere ulaşmak için yapılabilecek en büyük hata “otel sahipleri kendilerini internette ararlar o yüzden ben otel kelimesini anahtar kelime olarak seçeyim kendilerini aradıklarında beni görsünler” demek olacaktır. Yada Uğur soğutmanın “buz” anahtar kelimesini kullanması büyük bir hata olacaktır. Direkt olarak ürün ve ya hizmet yazılmalıdır, soğutucu gibi.

İkinci husus ise seçtiğiniz kelimelerin çok geniş veya çok dar olmaması. Seçtiğiniz kelimeler direkt olarak sizin işinizi (hizmetinizi veya ürününüzü) anlatıyor olmalıdır ve bu seçilen kelimeler ne çok dar ne de çok geniş olmamalıdır. Örnek vermek gerekirse Nike firması üzerinden gidelim. İlk yanılgı Nike için ayakkabı kelimesinin uygun bir kelime olduğudur ki maalesef değildir. Neden? Çünkü Nike’a baktığımız zaman Nike aslında ayakkabı değil spor ayakkabı üretiyor. Mesela ben kendi bloguma yani ZamaneReklam’a adwords açacak olsaydım, reklam kelimesi benim için çok geniş kalacaktı. Doğru kelime aslında “interaktif reklam” olmalıdır. Bu bahsettiklerim geniş seçilmiş anahtar kelimelere örnekti. Bir de fazlasıyla titiz olan dar örneklere bakalım. Toyota için örnek vermek gerekirse “otomatik vites orta sınıf araba” kelimesi her ne kadar Toyota’nın ürettiği ürünlerden biri olsa da fazlasıyla dar. Bu kelime ayda sadece birkaç kere aranacaktır (en iyi ihtimalle). Anahtar kelime seçiminin ve Google’ın tüm ürünlerini kullanmanın ve gelir elde etmenin en etkili yolu kendinize “ben bu firmanın yetkilisi değil de müşterisi olsaydın Google’da nasıl bir arama yapardım” sorusunu sormak olurdu. Acaba Google’da ayakkabı diye arayan 100 kişiden kaçı spor ayakkabı arar yada ayda kaç kişi otomatik vites orta sınıf araba şeklinde bir arama yapar?

Saymış olduğum iki değişkeni etkileyen en önemli değişken günlük bütçedir. Bu üçü direkt olarak korelasyon halindedir. Günlük bütçeniz ne kadar düşükse o kadar spesifik kelimelere odaklanmanız gerekmektedir.

Anahtar kelime seçilirken Google’ın anahtar kelime aracını kullanın. Maliyet ve konum verileri yeterince tutarlı olmasa da anahtar kelime, fikri alma açısından harika bir araç. Önce alt sütunda yer alan sekmeden web sitenizi taratın. Sonuçlar alakaya göre gruplandırılmış olacaktır. Bu gruplar AdWords reklam gruplarınız için de size fikir verebilir veya hiç tahmin etmediğiniz kelimeleri göz önüne serebilir. Ardından istediğiniz kelimelerin kombinasyonlarını görmek için anahtar kelimeleri girip eş anlamlılar sekmesini tıklayıp aramanızı yapın.

Başlangıçta fazla anahtar kelime kullanmaktan çekinmeyin. Zamanla bu kelimelerden verimsiz olanları zaten eleyeceksiniz. Ancak bu alakasız anahtar kelime yada çok geniş veya dar kelime seçin anlamına gelmiyor.

Bu işlemlerin doğru şekilde yapılması tecrübe gerektirmektedir. Sizin ilk kampanya açışınızda anahtar kelime seçiminizin oturması 30 gün alabilirken kaliteli bir account manager zaten açılışta o sektörle alakalı tecrübesine göre yüzde 90 gibi bir oran yakalayabilir ve ilerleyen 3 gün içerisinde de kelimeleri oturtmuş olabilir. O yüzden işi uzmanına bırakıp bir profesyonel ile çalışmanızı şiddetle tavsiye ederim. Bu size, ödeyeceğiniz danışmanlık ücretinden çok daha fazlasını geri kazandıracaktır.

İyi reklamlar…

Google Analytics Sertifikası Aldım

2009-07-29T11:23:00.003+03:00

GAIQ (Google Analytics Individual Qualification) olarak isimlendirilmiş, Google Analytics konusunda uzmanlığı gösteren sınavdan 5 Haziran 2009 tarihinde 100 üzerinden 88 alarak Google Analytics Qualified Individual sertifikasını almaya hak kazandım.

Sınav şuanda sadece ingilizce olarak yapılmaktadır. Sınavda, genel olarak Google Analytics kodlarının özelleştirilmesi, Google Analytics hesap ve profillerinin yönetimi ve Google Analytics'in web sitesinin verimini arttırmaya yönelik kullanımı hakkında sorular yer almakta.

18 ay boyunca GA-IQ sertifikam geçerli olacak.

Özgür Yamandemir'e Teşekkürler

2009-07-29T10:09:00.001+03:00

Grafiker arakadaşım Özgür Yamandemir'e yazılarımı düzenlediği için teşekkür etmek istedim.

Etik SEO (Arama Motoru Optimizasyonu) Uygulamaları

2009-07-28T14:33:00.001+03:00

Öncelikle SEO (Search Engine Optimization) hakkında bilgi vermek istiyorum. Arama motoru optimizasyonu (SEO); Google organik sonuçlarda (genellikle sol taraf olarak bilinir) web sitenizin sizin istediğiniz ve işinizle alakalı olan sitelerde üst sıralarda yer alması için yapılan çalışmalar bütünüdür. Burada özellikle dikkatinizi çekmek istediğim husus, işinizle alakalı olan kelimelerde üst sıralarda çıkıyor olmanızdır. Örneğin “zamane reklam” blogumun zamane reklam anahtar kelimesi ile üst sıralarda çıkması çok da önemli bir çalışma olmayacaktır çünkü kısa süre içerisinde bu blog zaten o kelime öbeği ile üst sırada yer alacaktır. Bu gerçekleşmediyse zaten ciddi anlamda bir problem var demektir. Önemli olan “reklam” kelimesi ile üst sıralarda yer alıyor olmaktır. Bu blog için şimdilik bir “seo “yani arama motoru optimizasyonu çalışmasında bulunmayı düşünmediğim için görmeniz de pek olası olmayacaktır. Ancak Google’da “Onur” ve “Öner” anahtar kelimeleri ile arama yaparsanız kişisel web sitem olan www.onuroner.com adresine ulaşabileceksiniz, yada “çay” ve “kahve” kelimeleri ile arama yaptığınızda kendim için Mustafa ÖZGÜR (buradan tekrar teşekkürlerimi iletirim) isimli dostum ile ortak yaptığımız olan çalışma olan www.cayvekahve.com web sitesine ulaşmanız mümkün olacaktır. Özellikle kişisel sitem için Onur kelimesinde ve hobi sitem için çay ve kahve kelimelerinde “seo” konusunda ciddi anlamda zorlandığımı itiraf etmeliyim. Anahtar kelimelerin öbek şeklinde değilde tek kelimeden oluşuyor olmaları, çok geniş anlamlı olmaları ve kısa kelimeler olmaları işimi baya zorlaştırmıştı. Konumuza dönecek olursak ciddi anlamda bir seo (arama motoru optimizasyonu) çalışması istenilen spesifik kelimeler üzerinde ve sitenin bütününde yapılmalıdır. SEO neden ve nasıl yapılmalı başlıklı yazılarımı ilerleyen dönemler içerisinde blogumda bulabileceksiniz.

SEO (Search Engine Optimization) hakkında genel bir bilgiyi verdim ancak ETİK SEO (arama motoru optimizasyonu) hakkında bilgi vermeden önce SEO’nun nasıl yapıldığına çok kısa değinmem gerektiğini düşünüyorum.

SEO işlemleri sırasında temel olarak web sitesinin kodları düzenlenmektedir diyebiliriz. Bu kodların nasıl düzenlendiğini ve neler yapıldığını ilerleyen yazılarımda anlatacağım. Google, belli bir anahtar kelimede siteleri sıralarken kimseye açıklamadığı özel bir algortima kullanır. Bu algoritmayı değişkenler bütünü olarak tanımlayabiliriz. Mesela sitede kelimenin sık geçmesi 10 puan üzerindedir. O kelime ile alakalı görülen bütün web siteleri içlerinde o kelimenin geçiş sıklığına, dağılımına, bütün metin içerindeki kelimenin oranına göre 1 ila 10 orasında puan alırlar. Bunun gibi yüzlerce kritere göre her web sitesinin toplam bir puanı olur. Ve o puana a göre sıralama yapılır. Yüz kriter olduğunu varsayarsak, Google bunlardan sadece 30unu açıklamaktadır. İyi seo uzmanları deneme yanılma yöntemleriyle ve tecrübeleriyle bu kriterlerden 70-80 tanesine hakim olabilirler ve istenilen web sitelerini bu kriterlere göre düzenlerler. SEO yapmanın pek çok farklı yöntemi vardır ve işin açıkçası her SEO uzmanının kendine göre bir yoğurt yiyişi bulunmaktadır. Ancak seo yapan kişileri temelde etik seo yapanlar ve yapmayanlar olarak ikiye ayırabiliriz. Etik seo uygulamaları kodların teker teker düzenlenmesiyle, web sitesi sahibine yeri geldiğinde içerik danışmanlığı yapılmasıyla ve uzun süreli (minimum 3-6 ay) bir çalışma ile gerçekleştirilir. Bu sürenin uzun olması çalışmanın etkilerinin uzun vadeli gözlenebilmesi için önemlidir. SEO uygulamaları Google’ın önerdiği şekilde yapılır. Ayrıca etik seo uygulamaları uzun süreli ve detaylı bir çalışma olduğu için masraflıdır da. Türkiye’de SEO (Search engine optimization) hizmeti veren irili ufaklı onlarca firma bulunmaktadır. Maalesef bunların büyük çoğunluğu SEO çalışmalarını etik olarak gerçekleştirmiyorlar. Etik dışı çalışmalar ise, web sitesinin pek çok siteye spam olarak kaydedilmesiyle başlıyor. Çok kısa sürede alakalı alakasız pek çok siteden ve bu sitelerin içeriğine ve kalitesine bakılmadan backlink (sitenize başka bir siteden text olarak yönlendirme alınması) alınıyor. Aynı zamanda sitenin içerisine yine spam olarak anahtar kelime gelişi güzel görünmeyecek şekilde yerleştiriliyor. Kod yapısına neredeyse dokunulmuyor bile. Bu işlemlerin yapılması çok da uzun sürmüyor. Birkaç ay gibi kısa bir süre içerisinde sonuç alınıyor ve bu şekilde çalışan firmalar genellikle sadece Google da ilk sayfaya çıkartma garantisi veririken orada tutma garantisi vermiyorlar. Bu tarz firmalar anlaşma yapılırken sadece ilk sayfaya getirmeye garanti veriyorlar. Ancak etik olmayan seo uygulamalarında şu problemler ortaya çıkıyor

a) Web sitesi ilk sayfaya çıkınca alınmış olan backlink ler geri kaldırılıyor. Backlinkler temizlendikleri için web sitesi kısa sürede tekrar eski pozisyonuna düşüyor ve firmaya şikayetinizi belirttiğinizde “biz sitenizi ilk sayfaya getirdik siz ne yaptınız bilmeyiz bizi ilgilendirmez” gibi bir cevap alınıyor

b) Çok fazla backlink yüklemesi olduğu için web sitesi Google da sandbox’a düşüyor. (Google’ın sıranın manuple edilmesinden kendisini korumak için kullandığı bir sistem) ve en iyi seo uzmanlarıyla da çalışsanız sitenin sandbox dan çıkması yıllar alabiliyor. Bu sandbox ı bir tür kara liste olarak düşünebilirsiniz. Google backlinklerle spam yapan siteleri genellikle bu kısma yerleştirir ve site her kelimede en fazla 2. Yada 3. Sayfada yer alabilir, kendi ismiyle bile. Sandbox Google tarafından resmi olarak varlığı kabul edilmiş olmasa da dünya çapnda pek çok SEO (Arama Motoru Optimizasyonu) uzmanı varlığını kabul ediyor ve işlemleri ona göre yapıyor ki bu uzmanlara ben de dahilim.

c) Web sitesinde spam olarak görünmeyen kelimeler yerleştirilmesi çok büyük sorun yaratıyor. Görünmez” div” kodlarıyla veya zemin ile aynı renk birkaç puntoluk küçük yazılarla spam olarak istenilen anahtarkelime arka arkaya tekrarlanıyor. Bu kısa sürede bir yükseliş sağlıyor. Ancak şöyle bir problem mevcut; Google bunları anlayabiliyor. Google web sitelerini tarayan crawlerların (Google’ın web sitelerini okumak ve tanımak için kullandığı yazılım) algoritmalarını her geçen gün geliştiriyor ve spama karşı daha hassas hale getiriyor. Sitenizde gizli metinlerin bulduğunu bugün anlamasa bile yarın kesinlikle anlayacaktır ve siteniz bu uygulama yüzünden banlanacaktır. Google’dan banlanmak sandbox’ın da ötesinde zorlu bir durum çünkü sandbox’da siteniz en azından birkaç sayfa geride yer alırken, banlanan bir site tamamen Google’dan siliniyor ve hiçbir kelimede kesinlikle yer almıyor. Sandbox’a düşmek kaş yaparken göz çıkartmak dersek banlanmak kaş yapmaya çalışırken iki gözden birden olup tamamen kör olmak diyebiliriz. Banlanan bir sitenin Google’da tekrar indexlenmesi (kaydedilmesi) yıllar sürebiliyor.

Sanırım bu maddeleri sıraladıktan sonra Etik SEO uygulamasının neden bu kadar önemli olduğunu anlamışsınızdır. Türkiye’de SEO kavramı bile yeni yeni oluşmaya başlamışken bu yazının biraz erken olduğu ve pek fazla kaile alınmayacağını düşünüyorum. Ancak yinede birkaç firmanın bile Google’dan banlanmasını engelleyip belki yüzbinlerce dolar kardan olmalarının önüne geçebilirim diye düşünüyorum. Aynı zamanda maalesef Türkiye’de her işin amatörce yapılmasından ötürü, yıllardır emek verdiğim bu sektörün biraz daha bilinçlenip profesyonel çalışmasını sağlayabilirsem, en azından birkaç kişiyi bilinçlendirebilirsem ne mutlu bana.

Biraz dertlendikten sonra konuya dönecek olursam, SEO için beraber çalışacağınız kişi veya firmalardan uzun süre garantisi isteyin. Neler yaptıklarını takip edin. En önemli not olarak da sizden FTP şifrelerinizi istemeyen (web sitesinin kodlarını değiştirmek için gerekli olan hosting şifresi) firmalarla kesinlikle çalışmayın. Referanslara bakın. Diğer her işte yapıldığı gibi ucuza kaçmayın. Emeğin ücretini ödeyip kaliteli hizmet alın. 300-500 TL ucuza halletmeye çalışıp, banlanır veya sandbox’a düşerseniz bu size onbinlerce dolara mal olabilir.

Teşekkürler iyi çalışmalar.

Yeni AdWords Arayüzü

2009-07-22T11:31:00.004+03:00

Google yıllardır kullanmakta olduğu arayüzünü değiştirmeye karar verdi. Bu yeni arayüze sabah kalkıp bilgisayarımızı açtığımızda şok olacak şekilde geçiş yapmadığı, 1 aylık bir süre boyunca ısındırma turları diyebileceğimiz iki arayüz arasında geçiş hakkı verdiği için öncelikle Google’ı takdir ediyorum.

Kullanım kolaylığını arttırmak için yapılan bu geçiş aşağıdaki temel değişiklikleri içeriyor

A) Yeni hesap ağacı

Üst taraftaki linklerin değiştiğini görüyoruz. Araçlar ve faturalandırma tercihlerine daha hızlı ulaşabilmemiz için üst tarafa menü eklenmiş durumda. Aynı zamanda menülerin üzerine geldiğimizde aşağıya doğru açılan sekme ile bir kategorinin ilk alt sayfasına önce, esas gitmek istediğimize istediğimize 2. Hamlede gitmek zorunda kalmıyoruz. Tek sayfa güncellemesiyle, aradığımız herhangi bir sayfaya ulaşabileceğimiz için zamanı daha verimli kullanmış oluyoruz. Özellikle araçlar sayfasının yeni sekmede açılması, optimizasyon sürecine önem verenler ve profesyoneller açısından (optimizasyonu yaparken araçları sık sık kullanırız) çok faydalı olmuş. Ayrıca kampanyalara girince sol tarafta açılan menü sayesinde çoklu kampanya yönetiminde hız elde etmiş oluyoruz. Sol tarafta karşımıza çıkan sekme, işleri hızlandırmak için çok faydalı olsada rahatsız olanlar ve ekranı daha geniş görmek isteyenler için kapatılabilecek şekilde ayarlanmış.

B) Performans İzleme

Daha önce Google AdWords’den aldığımız raporlarda gördüğümüz grafikler artık her zaman karşımızda. Her ne kadar rakamlarla çalışmak harika olsa da performans analizinde grafikleri tercih eden biri olarak görsel anlamda kampanyamızın nasıl işlediğini rahatlıkla izleyebileceğiz. Ayıca 2 veriyi aynı anda kıyaslayabiliyor olmamız harika olmuş. Optimizasyonu yaparken tek veriye bakmak oldukça tehlikeli bir davranış olabilir. Mesela TO (Tıklama Oranı) kalite puanını etkilerken, TO’nı etkileyen önemli etkenlerden biri de ortalama pozisyondur. İki veriyi aynı anda incelemek olumlu bir hareket olacaktır.

Aynı zamanda sağ orta kısımdaki filtreleme ve görünümler inanılmaz kullanım kolaylığı sağlamış. Burada sekmeleri ayarlayabiliyor, oranlara göre kelimeleri gruplayabiliyorsunuz. Ancak en çok hoşuma giden özellik "anahtar kelimeler" sekmesinde, "Arama Terimleri Eşleşme Türüne Göre Ayır” özelliği oldu. Bu sayede eşleşme türüne göre yazdığınız anahtar kelimenin gerçek performansını, arama sorgusu raporu olmadan görebiliyorsunuz ki ROI arttırmaya yönelik hareketlere önem veren ve titiz çalışan kişiler için harika bir özellik olmuş.

Artık ağlar sekmesinin içerisinde de içerik ağında hangi sitelerden nasıl performans aldığımızı içerik ağı raporu almak zorunda kalmadan kolayca inceleyebileceğiz.

C) Eklemeler ve Değişiklik Yapma

Artık değişiklikler daha hızlı yapılıyor olacak. Herhangi bir değişikliği yapmak için “değiştir” butonuna tıklamanıza gerek kalmayacak. Direkt olarak üzerine tıklayarak aynı sayfadan değişiklik yapabileceksiniz.

D) Ağlar

Yukarıda da bahsettiğim gibi yeni eklenen ağlar sekmesinden artık içerik ağı siteleri çok daha kolay yönetilebilecek. Ağlar kısmı ise ikiye ayrılmış durumda; yönetilen yerleşimler ve otomatik yerleşimler.

Yönetilen yerleşimler, eski arayüzde yerleşim hedefleme olarak geçiyordu. Bu siteler özellikle reklamımızın yer almasını istediğimiz ve ayrıca teklif belirleyebildiğimiz sitelerdir. Otomatik yerleşimler ise Google AdWords sisteminin reklamla alakalı siteleri kendisinin seçmesidir. Bu sistemi yönetmek ve site dışlamak yeni arayüz sayesinde artık çok daha rahat olacak.

E) Görüş Bildirme

Yeni arayüzde, ileride yapılacak olan değişikliklere kullanıcı faktörünü de ekleyebilmek için sağ üst köşede "görüş bildir" linki eklenmiş durumda. Burada yapılmasını ve geliştirilmesini istediğiniz noktaları Google AdWords ekibine ulaştırabiliyorsunuz.

Yapılan değişikliklerin büyük kısmı hoşuma gitse de, çok kullandığım bir özelliğin kaldırılmış olması bana çoklu kampanya yönetimi sırasında vakit kaybettirecek. Saat sınırlamasını artık kampanya isminin hemen sağında göremiyoruz. Her ne kadar tek yada birkaç kampanya yöneten kişiler için önemli olmasa da benim gibi onlarca, hatta yüzlerce kampanya yöneten kişiler açısından olumsuz bir değişiklik.

Her yeni programa ayak uydurmak vakit aldığı gibi böylesi köklü değişiklik yapılmış bir arayüze de alışmak vakit alacak. Ama oryantasyon sürecisinin sonunda tek bir şey hariç her şeyin daha hızlı ve kolay yapılabileceğini düşünüyorum.

Yeni arayüzle, ilgili kısıtlı vaktim içerisinde mümkün olduğunca detaylı bilgi vermeye çalıştım. Ayrıca http://www.google.com/intl/tr/adwords/newinterface/ adresinden detaylı bilgiye kendiniz de ulaşabilirsiniz.

Teşekkürler.

Google AdWords Reklamlarına Başlamadan Önce

2009-07-17T11:17:00.005+03:00

2005 yılında Google AdWords’ün ne olduğu hakkında çok az insanın fikri varken bugün şirketler kendi bünyeleri içerisinde AdWords departmanları kurmuş durumdalar. Pek çok kobi sahibi kendi reklamını sadece 10 dakika içinde kendileri açarak Google arama motorunda reklam yapabiliyorlar. Az çok araştırma yapmış birisi ise kaliteli denebilecek kampanyalar oluşturabiliyor.

Peki gerçekten Google arama motorunda AdWords reklamı yapmak bu kadar kolay mı? Buz dağının görünmeyen kısmı her zaman olduğu gibi burada da mı karşımıza çıkacak?

Maalesef evet. Google AdWords kısa sürede kampanya oluşturup kendinizi internete taşıyabileceğiniz bir mecra. Ancak verimlilik tanımından yola çıkacak olursak minimum maliyet ile maksimum geri dönüşü sağlamak ciddi anlamda zorlu bir süreç. Acaba harcadıklarınızın karşılığında ne alabiliyorsunuz?

Bu sebeple bu yazımda temelden başlayarak kampanya öncesi yapılması gereken işlemler hakkında bilgi vermeye karar verdim.

Google AdWords kampanyası oluşturmadan önce ilk yapmanız gereken kampanya performansını objektif, net ve kesin olarak izleyebileceğiniz alt yapıyı oluşturmaktır. Bunu gerçekleştirmenin en kolay iki yolu ise web siteniz içerisine Google Analytics kodlarını ve Google AdWords paneli içerisinden alınabilecek dönüşüm takip kodlarını yerleştirmek olacaktır. Elbette bu işlemi gerçekleştirmeden önce web siteniz üzerinde kısa süre çalışarak size dönüşüm (size maddi anlamda geri dönüş sağlayabilecek bir sayfanın belirlenmesi. iletişim formunun doldurulması ya da siteye üye olunması örnek olarak verilebilir.) sağlayacağını düşündüğünüz sayfaları belirlemeniz gerekir. Bu sayfalara Google AdWords’den alacağınız dönüşüm takibi kodunu eklemeniz gerekmektedir ve Google Analytics’den bu sayfalar hedef olarak tanımlanmalıdır.

Bu işlemleri gerçekleştirdikten sonra artık performans izleyebileceğiniz için rahatlıkla Google AdWords kampanyanızı aktif hale getirebilirsiniz.

Sıralamayı oluşturacak olursak

1) Web sitesini analiz etmek

2) Dönüşüm sayfalarını belirlemek

3) Google Analytics Kodunu Yüklemek

4) Google AdWords hesabı oluşturmak ( kampanyanızı aktif hale getirmeden)

5) Bu hesap içerisinden Google Analytics kodu alıp siteye yüklemek

6) Google Analytics’de hedefleri tanımlamak

7) Google AdWords hesabınızdan dönüşüm takibi kodlarını almak

8) Dönüşüm takibi kodlarını web sitenizin gerekli sayfalarına yüklemek

9) Ve nihayet Google AdWords kampanyanızı oluşturmak

Unutmamanınız gerekir ki; performansınızı ölçemediğiniz bir reklam mecrasında harcamalarınızı ve gelirinizi kontrol edemez ROI (Return on Investment) yükseltemezsiniz. Sonsuz denizde kaybolmamak için her zaman performans analizi ve her zaman feedback almak mutlak bir gerekliliktir.

Performansın takip edilmesi başlı başına sayfalarca anlatılması gereken başka bir konu olduğu için ileriki yazılarımda değineceğim.

İyi reklamlar.

SEM SEO

2009-07-03T13:48:00.000+03:00

Hazırlamış olduğum bu blogla beraber sizlerle edinmiş olduğum tecrübeleri paylaşmak istiyorum. Aynı zamanda sorularınızı cevaplamaktan memnuniyet duyacağım.